Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi’ndeki sürdürülen restorasyon çalışmaları hakkında bilgi almak amacıyla ziyarette bulundu. Ersoy, Fatih’in mirasını tarihindeki en kapsamlı restorasyon sürecine aldıklarını belirtti ve dört aşamalı restorasyon çalışmalarının üç etabının tamamlandığını ifade etti. İkinci etap, minare, kubbe ve mozaikler gibi detaylı ve dikkat gerektiren süreçleri kapsıyor ve bu çalışmalar özenle devam ediyor.
Restorasyon Sürecinin Detayları
Ersoy, milletin kültürel mirasına sahip çıkmak için arkeoloji, restorasyon, ihya ve inşa konularında yoğun bir çalışma yürüttüklerini anlattı. Birçok kültürel varlığın bakım ve onarım süreçlerinin en kapsamlı şekilde yapıldığını vurguladı.
Bakan, Ayasofya’daki restorasyonun önemini, “Fethin nişanesi, Fatih’in emaneti Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi onlardan biri” sözleriyle ifade etti.
Proje ve Uygulamalar
Ayasofya için kapsamlı rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin hazırlandığını belirten Ersoy, yapısal analizler sonucunda ana kubbe ve yarım kubbeler için güçlendirme projelerinin oluşturulduğunu, Koruma Kurulu onayının ardından uygulamalara başlandığını bildirdi.
İlk aşamada, güney cephe bahçesindeki III. Mehmet, II. Selim, III. Murat ve Şehzadeler Türbesi’nde restorasyon çalışmaları yürütüldü. Türbe kubbelerinin kurşun kaplamalarının yenilendiğini, alt katmanlardaki bozuk bölümlerin düzenlendiğini ve çeşitli temizlik işlemlerinin yapıldığını aktardı. Ayrıca, muvakkithane ve sıbyan mektebinin de onarıldığını ekledi.
İkinci Etap Çalışmaları
Devam eden ikinci etapta, kuzey, güney ve doğu cephelerinde çimento bazlı sıva raspa işlemleri gerçekleştirildiğini belirten Ersoy, güney cephedeki tespitlerin ve cephe temizleme işlemlerinin sürdüğünü bildirdi. Kuzeydoğu minaresindeki yapım süreçlerinin statik güçlendirme projesi kapsamında tamamlandığını ifade etti.
Minarenin belirli bir yüksekliğine kadar kontrollü söküm yapılmasına karar verildiğini açıklayan Ersoy, bu süreçte paslanmaz çelik plakalar ve rod sistemlerinin uygulandığını aktardı. Yapının güçlendirilmesi için yapılan sayısal modellemeler ve georadar taramaları sonrası kuzeydoğu ve güneydoğu merdiven kulelerinde güçlendirme uygulamalarına başlandığını kaydetti.
Kubbe Güçlendirme Çalışmaları
Ayasofya’nın mermer pencere elemanlarının temizlik ve onarım işlemleri sürerken, ana kubbe ve yarım kubbelerdeki güçlendirme çalışmalarının dış yüzeyden yapılacağı belirtildi. Kurşun kaplamaların sökülmesi gerektiğini ifade eden Ersoy, bu işlemin kubbenin mevsimsel hava koşullarından etkilenmemesi ve mozaiklerin zarar görmemesi için geçici kapatma yapılacağını bildirdi.
Geçici üst örtü sistemi kurulumunun tamamlandığını ve iç mekanda platform ile iskele sistemi oluşturulduğunu aktaran Ersoy, camide ibadet ve restorasyon çalışmalarının eş zamanlı yürütülebilmesi için çelik platform sisteminin tamamlandığını belirtti.
Üçüncü ve Dördüncü Etap Çalışmaları
Tamamlanan üçüncü aşamada galeri katının ziyarete açılması için düzenlemeler yapıldığını bildiren Ersoy, ziyaretçi güzergahının belirlenmesi, temizlik ve konservasyon işlemlerinin gerçekleştirildiğini açıkladı.
Dördüncü aşamada ise güvenlik önlemleri için alüminyum akordiyon bariyerler ve akustik kumaş kaplama uygulamaları yapılacağını belirtti. Ersoy, Ayasofya’daki restorasyon çalışmalarının yer altındaki alanlarda da sürdüğünü ifade etti.
Ayasofya Camii Yeraltı Tünelleri Temizlik Bakım Onarım İşleri kapsamında gerçekleştirilen temizlik çalışmalarının büyük ölçüde tamamlandığını ve çeşitli tünel yapılarının tespit edildiğini belirtti. Ayrıca, Mekan-2’deki hasarlı tonozların özgün malzemeyle tamirine yönelik çalışmalar yapıldığını da ekledi.